DİRMİL'İN TABİAT ANITLARI ve ANIT AĞAÇLARI
Gönderen ahem15 - Temmuz 30 2010 17:12:46
Dirmil'in Tabiat Anıtları ve Anıt Ağaçlarıı için sizin de katkınız olabilir.
Haber Metni
ORMAN BAKANLIĞI'NCA TESCİL EDİLMİŞ TABİAT ANITLARI
Kurudere Çatal Sedir Tabiat Anıtı:(Cedrus libani) 250 yaşında , 34 m. boy, 1.40 m. çap ve 4.50 m. çevre genişliğine sahip olması Tescil Tarihi 29.09.1994 Alanı : 2500 m2
Maşta(Ballık) Agıllıpınar Sediri Tabiat Anıtı ( Cedrus libani ) 530 yaşlarında, 49 m boy, 2.30 m çap ve 7.22 m çevre genişliğine sahip olması. Tescil Tarihi 06.09.2002 Alanı 1000 m2
Kocapınar Toros Sediri Tabiat anıtı, ( Cedrus libani ) , 318 yaşlarında, 24.0m boy, 1.60m çap ve 5.04m çevre genişliğine sahip olması
Tescil Tarihi:06.09.2002 Alanı:1000 m2 Bu anıt aynı zamanda Kültür Bakanlığı tarafından da Anıt Ağaç olarak tescil edilmiştir.Tescil Tarihi:15.04.1996
2873 sayılı kanunun 2.maddesi c bölümüne göre TABİAT ANITI'nın tanımı;Tabiat ve tabiat olaylarının meydana getirdiği özelliklere ve bilimsel değerlere sahip ve milli park esasları dahilinde korunan tabiat parçalarını ifade eder.
KÜLTÜR BAKANLIĞI'NCA TESCİL EDİLMİŞ ANIT AĞAÇLAR
Dirmil Meydan Çınarları(Platanus orientalis) 350,,300,320 yaşlarında ve 25,18 ve 20 m boylarında üç adet tescil tarihi:15.04.1996
Dirmil Koca Çınar (Platanus orientalis) 360 yaşında ve 15 m. boyunda Tescil tarihi 15.04.1996
Mescitönü Çınarı (Platanus orientalis) 230 yaşında ve 20 m boyunda 3.33 m çevre genişliğinde Tescil Tarihi:15.04.1996
Gülpınarı Çınarı(Platanus orientalis) 450 yaşında ve 18 m boyunda,6.60 m çevre genişliğinde. Tescil tarihi:15.04.1996
Kocaçayır Ulu Sedir(Cedrus libani) 460 yaşında,25 m boyunda 5.78 m çevre genişliğinde Tescil Tarihi:15.04.1996
Kızılyaka Kabaçam(Karaçam) (Pinus nigra) 250 yaşında 25 m boyunda 3.50 m çevre genişliğinde Tescil tarihi 23.03.1998
TABİAT ANITI VEYA ANIT AĞAÇ STATÜSÜNDE TESCİLE ADAY AĞAÇLAR
Esenli sediri ADAY
Çevirme deresi ardıcı ADAY
Hamamönü çınarı ADAY
Aşağı Marmarlı Oturak ardıcı ADAY
Kurudere Kardeş Sedir ve Çamı ADAY
Hacıyaran Şehitlik Meşesi ADAY
Yediahırlı(Yedarlı) Çal Ardıcı ADAY
Söğütlü yaylası Karaçamı ADAY
Girezli(Kirazlı) Çınarı ADAY
Kavakpınarı çınarı ADAY
Kavakpınarı Meşesi ADAY
Kızılagaç Çınarı 1 ADAY
Gızılağaç Çınarı 2 ADAY
Maşta Cinli Çukur Şamdan Çamı ADAY
Çaypınar Çetir ardıcı ADAY
Amzalı Değirmeni Çınarı ADAY
Abbas Değirmeni Çınarı ADAY
Maşta karanlık dere Kanyonu bölgesinde ardıç
Karanlıkdere bölgesinde sedir
Karanlıkdere bölgesinde üç çatal sedir
Maşta Bel Mahallesinden Maşta Merkez Hanönüne gelirken Yarıkpınar altında Özcan Kuzucu objektifimize böyle geçti
Ağıllıpınar sediri öncesinde dağ lalelerinin karşısında gördüğümüz bu ot sırığı kaybolmakta olan kültür değerlerimizden birisidir.Çünkü Dirmil çukurundaki köylerde otlar balya makineleriyle paket yapılmakta.Sadece Maşta köyümüzde yoğun olarak ot sırıkları belki de teknolojiye direnmektedirler.
SAYIN CAHİT GÖÇER'İN ÇEVRE BAKANLIĞI DOĞAL HAYATI KORUMA DAİRE BAŞKANLIĞI YAPTIĞI DÖNEMDE TABİAT ANITLARI VE ANIT AĞAÇLAR İLE İLGİLİ YAPMIŞ OLDUĞU ÇALIŞMALARIN ÖZETİNİ AŞAĞIDA BULABİLİRSİNİZ.
ATALARIMIZDAN YADİGAR, DOĞAL ve KÜLTÜREL MİRASIMIZ ANIT AĞAÇLAR
Anıt Ağaçlarımız,tarihe tanıklık eden, atalarımızdan bize miras kalan Doğal Zenginliklerimizdir.Bu değerleri Atalarımız nasıl bize devretmişlerse;bizden sonraki nesillere de, koruyarak devretmek hem yurttaşlık,hem de vicdani görevimizdir.
Dünyada olduğu gibi Ülkemizde de Anıt Ağaçları,tescil ettirerek koruma altına aldırmak ve gelecek kuşaklara bırakmak için yasal düzenlemeler yapılmıştır.Kültür Bakanlığı ile Çevre ve Orman Bakanlığının konuya ilişkin mevzuatı aynen aşağıdadır.
1.KÜLTÜR BAKANLIĞI,KÜLTÜR VE TABİAT VARLIKLARINI KORUMA YÜKSEK KURULU’NUN 14.07.1998 TARİH VE 597 NO’LU İLKE KARARI;
-Doğal yapısı,ölçüleri ve diğer özellikleri bakımından anıtsal nitelikler kazanmış bulunan ağaçlara “Anıt Ağaç” denilmesine,
Buna göre,
a)Tarihi olaylarla bağlantısı bulunan yerli ve yabancı ağaç türlerinden herhangi birinin,
b)Güzellik açısından plastik değerde bir görünüme sahip olan veya doğal görünümden esaslı şekilde sapma göstererek dikkati çekici biçimler(çatal,şamdan,kıvrık,yatay vb.) kazanmış ağaçların,
c) Doğal yaşam tarzı bakımından benzerlerinden farklı gelişme nitelikleri gösteren ağaçların(aynı kök ve gövde üzerinde iki veya daha fazla türün bir arada yaşaması gibi garip kaynaşma ve birlikte yaşama örnekleri gibi)
d) Endemik ve nesli tükenmeye maruz yerli ağaç türlerinden;Porsuk(Taxus baccata),Halep Çamı(Pinus halepensis),Andız(Arceuthos drupecea),Finike Ardıcı (Juniperus phoenicea),Kasnak Meşesi(Quercus vulcenica),Şimşir(Buxus sempervirens),Huş (Betula verrucosa,Betula pubescens,Betula medwediewii),Kazdağı Göknarı(Abies equitrojani),Sığla(Liquidamper orientalis),Toros Göknarı alt türü (Abies cilicia ssp.İsaurike) bazı Akçaağaç ve alt türleri (Acer divergens,Acer hyrcanum ssp.sphaerocaryum,Acer monspessulanum ssp.aksalinum) ve benzeri ağaçların,
e) Kent dokusunu tamamlayan,kent imajına etkisi olan grup,dizi veya tek ağaçların 2863 sayılı yasanın 6. maddesi uyarınca “Korunması Gerekli Anıt Ağaç” olarak koruma kurulundan karar alınması gerektiğine;
Nesli tükenmekte olan Sığla ağaçlarının doğal alanının tespit edilerek, bu alanlara yeni Sığla Ağacı dikmek suretiyle bu sahaların yeniden kazanılmasının Orman Genel Müdürlüğüne tavsiyesine,
Ulaşım yolları ile meskun yerler ve yakınlarındaki anıt ağaçların ilgili belediyeler ve mahalli orman teşkilatı tarafından korunmasına özen gösterilmesine,
Yaşlanmış veya hastalanmış ağaçların,ilgili kuruluşlarca hazırlanacak teknik raporlar doğrultusunda Koruma Kurulu tarafından alınacak karar uyarınca kaldırılarak yerine yenisi dikilebilecektir.
2.ORMAN BAKANLIĞININ TANIMINA GÖRE ANIT AĞAÇLAR
Tarihsel süreç içerisinde tanık olduğu olaylar ile tarihi; yöresel kültür ve folklorda olumlu ya da olumsuz ünü, mistik mitolojik önemi ile kültürel;endemizm,plastik özellik ve gövde,taç,boy,yaş gelişimi açısından olağanüstü ölçülere sahip olması ile doğal ve formal nitelikteki değerlerden en az birisine sahip olan ağaçlar,ANIT AĞAÇ’tır.
Çevre Bakanlığında 1994-2003 yılları arasında sırasıyla,Doğal Hayatı Koruma Daire Başkanı ve Hassas Ekosistemler ve Koruma Alanlar Daire Başkanı olarak görev yürüttüm.
Bu dönemde yaptığımız çalışmalar sonucunda Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu’nun 15.04.1996 tarih ve 2967 sayılı kararı ile Dirmil’imizde ;
İlçe merkezindeki çınarlar
Gülpınarı ve ova yolu üzerindeki çınar
Adını bulunduğu mevkiye veren Üçmeşe
Kocaçayır’daki Uluküner olarak tanınan sedir,
Çırkıcak’taki Uluküner olarak tanınan sedir,
Kızılyaka Karapınar mevkiindeki “Kabaçam “ olarak bilinen Karaçam,
Fethiye Caddesinde Mescit önündeki Çınar
ANIT AĞAÇ olarak tescil edilmiştir.
Bu ağaçların anıt ağaç olarak tesciline ilişkin bilgi ve belgeler hem Çevre Bakanlığınca, hem de Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu Müdürlüğü tarafından Kaymakamlığımıza ve Belediye Başkanlığımıza iletilmiştir.
Bunun yanı sıra,Esenli Sediri, I. Derece Arkeolojik Sit alanının sınırları genişletilerek,Sit alanı içine alınmak suretiyle,Koruma altına alınmıştır. Araştırmalarım sırasında, Sedir’in çevresinde antik dönemlere ait, kesme taşlardan inşa edilmiş duvarları tespit ettim.Bu bölgenin Balbura(Çolkayık) Sit alanı içinde olmadığını belirledim.Derhal Kültür Bakanlığına gerekli bilgi ve belgelerle müracaat ettim.Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu Uzmanları yerinde yaptıkları inceleme sonucunda, görüşlerimi aynen paylaştılar ve Balbura(Çolkayık) antik kent sınırlarını genişleterek Esenli Mezarlığını ve Esenli Sediri’ni de 1.Derece Arkeolojik Sit sınırları içine aldılar.Böylelikle de Esenli Sediri Koruma altına alınmış oldu.
Esenli Mezarlığından söz açılmışken Mezarlıklardaki ağaçlara ilişkin Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu’nun konuya ilişkin İLKE KARARI’ndan söz etmekte yarar görülmektedir.
3.YAKIN GEÇMİŞİMİZE AİT MEZARLIK ALANLARINDAKİ AĞAÇLARA İLİŞKİN İLKE KARARI
Danıştay 6. Dairesinin 11.11.1997 gün ve 1996/3313 esas,1997/4875 sayılı kararı doğrultusunda”Yakın Geçmişimize Ait Mezarlık Alanlarındaki Ağaçlar”a ilişkin ilke kararının değerlendirilmesi sonucunda;
“Geçmişimize ait bir saygı ve bağlılığın ifadesi olan ve içlerindeki ağaçlarla bir bütün oluşturan mezarlıklarımızın kültür ve tabiat varlığı olarak korunabilmesi için ülke genelinde ortak hareket etmek üzere, bu mezarlıklarımızın içinde bulunan anıtsal nitelikli ağaçların tesciline, bunların dışındaki ağaçlardan ilgili Orman Bölge Müdürlükleri uzmanlarının konuya ilişkin hazırlayacağı raporun Koruma Kurullarına iletilmesinden sonra (yeniden ağaçlandırmak koşuluyla ) Koruma Kurullarınca sadece ömrünü tamamlamış(kurumuş) ve hastalıklı ağaçların kesimine izin verilebileceğine karar verildi.
CAHİT GÖÇER
Çevre Bakanlığı
Daire Başkanı (e)
Yukarıdaki özelliklere benzer tescile değer nitelikkteki varlıklarımız için Altınyayla Halk Eğitim Merkezi ile irtibata geçilmesi rica olunur.